સુરેશ ગોગીયાનો છૂટકારો

ગઈ કાલે સાંજે 6 વાગે સુરેશ ગોગીયા સુરેન્દ્રનગર સબ જેલમાંથી છૂટ્યો. ઘણા દિવસોની તપસ્યા બાદ દિકરાને જેલમાંથી મુક્ત થયેલો જોઇને સુરેશના પિતા વાલજીભાઈની આંખમાં આંસુ આવી ગયા. છેલ્લા પાંચ મહિનાથી વાલજીભાઈ વિહ્વળ હતા. તેમના દીકરાને અકારણ પોલિસ પકડીને લઈ ગઈ હતી. ત્રણ કિશોરોના મૃત્યુ પછી થાનગઢમાં હજારો દલિતો આવ્યા અને ગયા. શહીદોના નામ પર ઘણો તમાશો થયો.  ભાજપ-કોંગ્રેસે પેટ ભરીને રાજકારણ ચલાવ્યું, રાજકીય પક્ષોના મોટા મોટા નેતાઓ આવ્યા, પરંતુ કોઇએ વાલજીભાઈને ઘરે જઇને સુરેશના ત્રણ છોકરાઓ તથા તેની પત્નીની ખબર પણ ના પૂછી. કોઇએ ગરીબી અને બદકિસ્મતીના શિકાર સુરેશ ગોગીયાના પરિવારને એક રૂપિયાની પણ મદદ કરવાનું ઉચિત ના માન્યુ.

25 સપ્ટેમ્બર 2012ના રોજ જ્યારે અમે થાનગઢ ગયા હતા અને ચલો થાનનો કોલ આપ્યો હતો ત્યારે સુરેશ ગોગીયાની પત્નીએ ચીસો પાડી પાડીને જણાવ્યું હતું કે, કેવી રીતે તેના નિર્દોષ પતિને પોલિસ લઈ ગઈ હતી. એક સીધો સાદો માણસ જેણે પોતાની 35 વર્ષની ઉમરમાં કોઈને થપ્પડ પણ ના મારી હોય તેના પર કેવા કેવા ભયાનક અપરાધો ઠોકી દેવામાં આવ્યા છે. ત્યારે અમે મનોમન નિશ્ચય કર્યો હતો કે સુરેશ ગોગીયાને ન્યાય આપવા માટે અમે જરૂર કંઇક કરીશું.

ગઈ કાલ સવારે સાથી મહેશ ચોહાણ અને કનુ સુમરા સાથે અમે સુરેન્દ્રનગર જવા નીકળ્યા, ત્યારે દિલમાં એક જ ઉમ્મીદ હતી કે આજે સાંજ પહેલા સુરેશ ગોગીયાનું તેના વ્યાકુળ પરિવાર સાથે મિલન થઈ જાય. અમદાબાદથી લીંમડી એડિશનલ સેશન્સ જજની કચેરી જવાનું, ત્યાંથી બેઇલ ઓર્ડરનું રજિસ્ટ્રેશન કરાવવા માટે સુરેન્દ્રનગર જવાનું, ફરી સુરેન્દ્રનગરથી લીંમડી કોર્ટમાં બેઇલ પર જજની સહી લેવાની, અને પછી કોર્ટનો આદેશ લઇને ફરી સુરેનદ્રનગર સબ જેલ જઇને સરેશ ગોગીયાની જમાનત કરાવવાની. આખો દિવસ આજ દોડધામમાં નીકળી ગયો અને બધા સાથીઓ તથા સુરેશના પિતા થાકી ગયા. પરંતુ સાંજે જ્યારે સુરેશ જેલથી બહાર આવ્યો ત્યારે બધાનો થાક દૂર થઈ ગયો.

આદરણીય જજ સોનિયા ગોકાણીએ સુરેશની નિયમિત જામીનની અરજી મંજુરી કરતી વેળાએ એ તમામ બાબતો પર ધ્યાન આપ્યું હતું કે 1) સુરેશ પર સેક્શન 307 હેઠળ ગંભીર આરોપો મુકવામાં આવ્યા છે, 2) (જે વ્યક્તિઓને ઇજા પહોંચાડવાનો આરોપ તેના પર છે તેમને) મામૂલી ઇજા થઈ છે એવું રેકોર્ડથી ખબર પડે છે, 3) (સુરેશે) કોઈ ખાસ વ્યક્તિને ઇજા પહોંચાડવામાં ચોક્કસ ભૂમિકા ભજવી નથી. બચાવ પક્ષની આ દલીલોને કોર્ટે એક રીતે સ્વીકારીને સુરેશને જામીન આપ્યા છે. 

વરિષ્ઠ, વિદ્ધાન એડવોકેટ મુકુલ સિંહા, તેમની ટીમ તથા આદરણીય વાલજીભાઈ પટેલના અમૂલ્ય માર્ગદર્શન તથા મહેતનના કારણે એક સારું કાર્ય સપંન્ન થયું તેનો અમને આનંદ છે. ચાર દિવાલોની અંદર ભાષણ કરતા જે આનંદ મળે છે તેના કરતા અનેકગણો, છાપાઓમાં પોતાનું નામ શોધતા જ્યારે તે એક ખૂણામાં દેખાય છે ત્યારે તેનાથી મળતા બાલિશ આનંદ કરતા પણ સહસ્ત્રગણો આનંદ અમને આ કાર્યમાંથી મળ્યો છે. આવનારા દિવસોમાં સૌ સાથી સંગઠિત થઇને આપણા બેબસ લોકો માટે કામો કરતા રહેશે તેવી આશા કરવી અનિચ્છનીય નથી.    

આતંકવાદીઓ માટે ખરીદેલી કાર્બાઇનનો થાનગઢમાં ઉપયોગ થયો

કાર્બાઇન ગન

થાનગઢમાં દલિત બાળકોને .303 અને કાર્બાઇન ગનથી મારવામાં આવ્યા હતા. દલિતો વિરુદ્ધ પોલિસે કરેલી એફઆઈઆરમાં આ બાબત નોંધવામાં આવી છે. એટલે સરકાર આનો ઇનકાર કરી શકે એમ નથી. જરા જુઓ .303 અને કાર્બાઇન કેવી કાતિલ બંદુકો છે. .303નો તો ગુજરાતમાં વર્ષોથી ઉપયોગ થાય છે. 1956ના મહાગુજરાત આંદોલન વખતે લાલ દરવાજાની કોંગ્રેસ કચેરીએ જ્યારે વિનોદ કિનારીવાલાનો આ બંદૂકે જાન લીધો ત્યારે મોરારજી દેસાઈ બોલેલા, "ગોળીઓ પર સરનામા નથી હોતા." નવનિર્માણના આંદોલન વખતે ચીમન પટેલની સરકારે 105 નવલોહીયા ગુજુઓના જાન આ બંદૂકથી લીધેલા. એ વખતે પણ પોલિસ છાતીમાં ગોળીઓ મારતી હતી.

હવે ત્રાસવાદીઓ સામે સાડા ચાર કિલોની અને મિનીટના વીસ રાઉન્ડ છોડતી .303 જરીપુરાણી થઈ છે. મુંબઇમાં કસાબ કાર્બાઇન લઇને આવ્યો હતો અને 166 મુંબઇગરાઓ લોહીના ખાબોચીયામાં તરફડ્યા હતા. મુંબઈના આતંકી હુમલા પછી ભારત સરકારે પાકિસ્તાનની સરહદે આવેલા રાજ્યોને ઓટોમેટિક રાઇફલો આપવાનું નક્કી કર્યું હતું અને ગુજરાતમાં 2000 ઓટોમેટિક રાઇફલો આવી હતી. (જુઓ વધારે માહિતી માટે દિલિપ પટેલનો લેખ, ટાઇમ્સ મિરર, તા. 3 ડિસેમ્બર, 2008.) ગુજરાતની પોલિસ થાનગઢમાં કસાબની જેમ જ વર્તી છે અને કાર્બાઇન ગનથી દલિત બાળકોને રહેંસી નાંખ્યા છે. માત્ર 3.2 કિલોની કાર્બાઇન મિનીટના 650 રાઉન્ડ છોડે છે.

થાનગઢમાં નિશસ્ત્ર દલિતો પર વોટર કેનન, લાઠીચાર્જ, અશ્રુવાયુ કશાંનો પ્રયોગ કર્યા વિના પોલિસે કાર્બાઇન ગન ચલાવી. દલિતો ભાજપમાં ચરી ખાતા, એસી ગાડીઓમાં ફરતા, બેજવાબદારીથી ગંધાતા અને મોદી-ફલદુની પાછળ પાછળ કૂતરાની જેમ ફરતા એમના પ્રતિનિધિઓને આ ચૂંટણીમાં હરાવીને સબક શીખવાડશે તો પણ થાનગઢના મૃતાત્માઓના આત્માને શાંતિ મળશે.

બે શબ્દો એમના વિષે ક્યારે લખીશ, જગદીશ?

દર વર્ષે થાનગઢમાં ભરાતા તરણેતરના મેળાનો કોન્ટ્રાક્ટ દરબારો પાસે હોય છે, આ વખતે ભરવાડો કોન્ટ્રાક્ટ લઈ ગયા એટલે દરબારો મેળાની મજા બગાડવા તલપાપડ હતા. દરબારોએ દલિતોને હોળીનું નાળીયેર બનાવ્યા. પીએસઆઈ જાડેજાની બદલી કરવાની વારંવાર રજુઆત અગાઉ દલિતોએ કરી હતી, એટલે એણે કિન્નાખોરી રાખીને રાત્રે સાડા બાર વાગે દલિત યુવકની હત્યા કરી. જાડેજાએ કઈ રીતે ખોટા પુરાવા ઉભા કરી, તદ્દન ખોટી એફઆઈઆર બનાવી એ તમામ બાબતો સીઆઈડી ક્રાઇમના તાજેતરમાં કોર્ટમાં રજુ થયેલા અહેવાલમાં બહાર આવી ગઈ છે. 

થાનની આ વિગતો હવે જગજાહેર છે. ત્રણ દલિત બાળકોની હત્યા કોઈ બજારુ વ્યંગકથાનો વિષય બની ના શકે. થાનગઢના એ દલિત પરીવારો માટે આ ભયાનક કલ્પાંતની બાબત છે અને છતાં જગદીશ ત્રીવેદી તા. 14-10-12ના 'દિવ્ય ભાસ્કર'માં 'થાનગઢની બે ચીજ – માટી અને મારામારી' શીર્ષક હેઠળ એક વ્યંગ લેખ ઘસડી કાઢે છે અને લખે છે, "મેળામાં ભરવાડની ટોળકીએ કોઈ દલિત યુવાનને ઢીકાપાટુ કરી લીધી. દલિતોનું ટોળું ફરિયાદ લખાવવા પોલીસ સ્ટેશને ગયું. ખરેખર શું થયું તે ભગવાન જાણે પરંતુ પોલીસને ગોળીબાર કરવો પડ્યો અને ત્રણ દલિત યુવાનોના મૃત્યુ થયા." હવે જગદીશને જે ઘટનાના મોં-માથાની ખબર નથી એના વિષે લખવું જ એવું જરૂરી ખરું? જગદીશ લખે છે કે ખરેખર શું થયું તે ભગવાન જાણે. ભલા માણસ, આમાં ભગવાન ક્યાંથી આવ્યો? જાડેજાને બધી ખબર છે. અને સૌથી દર્દનાક રીતે તો એ મરનારા દલિતોના માબાપને ખબર છે કે કઈ રીતે એમના મરતા બાળકોને ખેતરોમાંથી દોડતા દોડતા છેક ચોટીલાના હાઈવે પરથી ખાનગી રીતે સારવાર માટે રાજકોટ લઈ ગયા. કેમ કે પોલીસ ઘાયલ થયેલા લોકોને સારવાર માટે લઈ જવા જ દેતી નહોતી. ખરેખર તો એ પોલીસની ફરજ હતી. જાડેજાએ નિર્દોષ બાળકોની કત્લેઆમ કરી છે એના માટે સહાનૂભૂતિના બે શબ્દો જગદીશ પાસે નથી. આ માણસ થાનગઢનો વતની હોવાનો દાવો કરે છે. એ જાતનો બામણ છે. બામણને દલિત જોડે શું લેવાદેવા? જગદીશ ક્યારેય થાનના દલિતવાસમાં ગયો નથી એની અમને ગળા સુધી ખાતરી છે. થાનગઢનો કોઈ દલિત એનો મિત્ર પણ નહીં હોય એની પણ અમને ખાતરી છે. 

સવાલ એ છે કે જગદીશ જેવા કહેવાતા લેખકો આવી સરળતાથી અને બિન-સંવેદનશીલતાથી આટલી મોટી ઘટના વિષે કેમ લખી શકે છે? જગદીશ એ કહેવાતા સાક્ષરો-લેખકોની જમાતનો માણસ છે, જે લોકો 2002ના નરસંહારને ઠંડા કલેજે પચાવી ગયા અને હજુ પણ માનવતાની, માદરે વતનની કાખલી કૂટી રહ્યા છે. કે. કા. શાસ્ત્રી જેવા કટ્ટરપંથી હિન્દુને જે લોકોએ ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદનો પ્રમુખ બનાવ્યો, એટલું જ નહીં એ ચેષ્ટા બદલ જેમના ચહેરા પર પસ્તાવાની એક લકીર દેખાતી નથી, એવા લોકો કયા મોંઢે માનવતાની અને સેક્યુલારીઝમની વાતો કરતા હશે? આ જ લોકો દલિતોની હત્યાઓને પણ વ્યંગકથાનો વિષય બનાવી શકે છે. 

સમગ્ર લેખમાં જગદીશ ક્યાંય દરબાર શબ્દનો ઉલ્લેખ કરતો નથી. કેમ કે એને દરબાર નામના પ્રાણીનો ડર છે. દલિતો વિષે એ બેફામ લખે છે. દલિતો વિષે લખી શકાય છે. કેમ કે દલિતો (એના મતે) નેતાગીરી વિનાનું, દિશાહીન ટોળું છે, જેમની લાશો પર કોંગ્રેસીઓ-ભાજપીઓ એમના રાજકીય રોટલા શેકી રહ્યા છે. (જગદીશ બે ઓક્ટોબરની ચલો થાનની સભામાં આવ્યો હોત તો એને ખબર પડત કે હવે દલિતો એમની લાશો પર કાંગ્રેસીઓ-ભાજપીઓને ભાષણો કરવા દેવા તૈયાર નથી) સાંબરડા વખતે રતિલાલ વર્મા, ફકીર વાઘેલા પાલનપુરમાં સભાઓ ગજવતા હતા. સાંબરડાની હિજરત જેટલી લાંબી ચાલે તેટલા પ્રયત્નો કરતા હતા. થાનગઢમાં એ જ ફકીર વાઘેલા રાત્રે બે વાગે દોડીને સમાધાન કરવા એડી ચોટીનું જોર લગાવે છે. વિરોધ પક્ષમાં હોઇએ ત્યારે લાશોના સરઘસો કાઢવાના અને સત્તા પર આવીએ એટલે સમાધાનો કરવાના. આ બાબત મોડીફાઈડ ગુજરાતના સિપેહસાલાર નરેન્દ્ર મોદીએ 2002માં મોટા પાયે ખૂનની હોળી ખેલીને પ્રસ્થાપિત કરી છે. ફકીર વાઘેલા અને રતીલાલ વર્મા તો મોદીની નિશાળના ઠોઠ નિશાળીયા છે. જગદીશ ત્રીવેદીને માદરે વતનની બહુ ચિંતા હોય તો એણે જાણવું જોઇએ કે માદરે વતનને આવા નાલાયક રાજકારણીઓ બરબાદ કરી રહ્યા છે. બે શબ્દો એમના વિષે તું ક્યારે લખીશ, જગદીશ?